İlk Yardım dersinin 20 sorusu, kalıcı sırayla. Şıkkı seç, doğru cevabı ve nedenini hemen gör.
Hazırsan başlayalım
20 sorunun tamamı aşağıda. Çözmeden önce göz atabilir, çözdükten sonra her sorunun doğru cevabını ve açıklamasını açabilirsin.
Soru 1İlk Yardım
Doğru cevapC Parçalı yaralar
Dokular üzerinde çekme veya yırtılma etkisiyle oluşan, düzensiz kenarlı yaralara parçalı yara denir; bu oluşum mekanizması, keskin bir cisimle düzgün kesilen kesik yaralardan farklıdır.
Sorunun sayfasıSoru 2İlk Yardım
Doğru cevapB Koma
Bilinci kapalı fakat solunumu düzenli olan, ek bir yaralanması bulunmayan kazazedeye yan yatış (koma) pozisyonu verilir; bu pozisyon dilin geriye kaçmasını ve olası kusmanın hava yoluna kaçmasını önler. Şok pozisyonunda ise bacaklar yukarı kaldırılır, bu görüntüyle karıştırılmamalıdır.
Sorunun sayfasıSoru 3İlk Yardım
Doğru cevapD Oda sıcaklığında bir küvete sokulması
Yüksek ateşe bağlı havale geçiren kişinin vücut sıcaklığını kademeli düşürmek için oda sıcaklığındaki suyla ıslatılması ya da ılık küvete alınması gerekir; ani soğuk uygulama tepkisel titremeye yol açıp ateşi daha da yükseltebilir. Karına baskı ve şekerli içecek bu durumla ilgisizdir.
Sorunun sayfasıSoru 4İlk Yardım
Rentek manevrası;
I. Solunum durması, yangın tehlikesi ve patlama gibi tehlikeli durumlarda,
II. Kazazedenin omuriliğine zarar vermeden araçtan çıkarılmasında kullanılır.
Doğru cevapC Her ikisi de doğru
Rentek manevrası hem solunum durması, yangın veya patlama gibi hayati tehlike anında hem de kazazedeyi omuriliğine zarar vermeden araçtan çıkarmak için kullanılır; bu iki kullanım amacı birbirini dışlamaz, aynı teknik farklı acil durumlarda devreye girer.
Sorunun sayfasıSoru 5İlk Yardım
Doğru cevapD Kendisinden önce kazazedenin emniyetini sağlaması
İlk yardımcı her zaman önce kendi güvenliğini sağlamalıdır; kendisi tehlikeye girerse kazazedeye yardım edemez hâle gelir, bu yüzden önceliğin kazazedenin emniyeti olduğunu söylemek ilkeyle ters düşer. Kırıklara yerinde müdahale, korku giderme ve hareket ettirmeden yardım doğru uygulamalardır.
Sorunun sayfasıSoru 6İlk Yardım
Doğru cevapC Akciğer
Hücre ve dokuların oksijenlenmesi için gerekli gaz alışverişini akciğerler sağlar; solunan oksijen akciğerlerdeki kılcal damarlar aracılığıyla kana geçer, karşılığında karbondioksit dışarı atılır. Mide, böbrek ve pankreas sindirim veya boşaltımla ilgilidir, gaz alışverişiyle görevli değildir.
Sorunun sayfasıSoru 7İlk Yardım
Doğru cevapB Oksijensizlik
Solunum durduğunda dokulara oksijen taşınamaz; kanın oksijen taşıyamaması dudak, parmak ucu ve burun gibi ince damarlı bölgelerde morarmaya (siyanoz) yol açar. Bu belirti oksijensizliğin en tipik dış işaretidir, su kaybı veya beslenme yetersizliğiyle ilgisi yoktur.
Sorunun sayfasıSoru 8İlk Yardım
Doğru cevapC görseldeki şık
Yetişkinlerde temel yaşam desteğinde bir tur, 30 kalp masajı ve ardından 2 suni solunumdan oluşur; bu 30:2 oranı, kalbi yeniden çalıştırma çabasıyla beyne giden oksijenlenmeyi dengede tutmak için uluslararası kabul görmüş standart bir uygulamadır.
Sorunun sayfasıSoru 9İlk Yardım
I. Kuvvetle arkaya ve yukarı doğru bastırılır.
II. Kazazedenin arkasına geçip sarılarak gövdesi kavranır.
III. Bir elin başparmağı midenin üst kısmına, göğüs kemiği altına gelecek şekilde yumruk yaparak konur.
Doğru cevapB II - III - I
Heimlich manevrasında önce kazazedenin arkasına geçilip gövde kavranır, sonra bir el yumruk yapılarak başparmak tarafı göğüs kemiğinin altına, mide üstüne yerleştirilir, en son bu yumruk diğer elle kavranarak kuvvetle içe ve yukarı doğru bastırılır. Doğru sıra II-III-I'dir.
Sorunun sayfasıSoru 10İlk Yardım
Doğru cevapA Kasık
Bacaktaki kanamalarda, kanayan yere en yakın üst atardamar noktasına basınç uygulanır; bacağı besleyen ana atardamar kasık bölgesinden geçtiği için burası basınç noktasıdır. Boyun, koltuk altı ve köprücük kemiği üstü ise baş-boyun ve kol kanamalarında kullanılan noktalardır.
Sorunun sayfasıSoru 11İlk Yardım
Doğru cevapA Kan basıncında yükselme
Şokta dolaşım yetersizliği nedeniyle kan basıncı yükselmez, tam tersine düşer; vücut bu düşüşe hızlı ve yüzeysel solunum, bilinç bulanıklığı, ciltte soğukluk-solukluk-nemlilik ile tepki verir. Kan basıncındaki yükselme şokun değil, farklı bir tablonun işareti olabilir.
Sorunun sayfasıSoru 12İlk Yardım
Doğru cevapD Kazazedenin bilinci yerindeyse sırtüstü pozisyonda bacaklar bükülmüş olarak yatırılması
Delici karın yaralanmasında bilinci yerinde olan kazazede, karın kaslarını gevşetip organlara binen baskıyı azaltmak için sırtüstü, dizleri hafifçe bükülü pozisyonda yatırılır. Ağızdan gıda-sıvı verilmesi ve dışarı çıkan organların içeri itilmesi enfeksiyon ve ek hasar riski taşır.
Sorunun sayfasıSoru 13İlk Yardım
Doğru cevapB Burkulan bölgenin hareket ettirilmesi
Burkulmada eklemin hareket ettirilmesi dokulardaki hasarı artırıp şişliği ve ağrıyı büyütür; doğru yaklaşım bölgeyi sabitlemek, yukarı kaldırmak ve tıbbi yardım istemektir. Hareket ettirme bu nedenle burkulmalarda yapılan hatalı bir uygulamadır.
Sorunun sayfasıSoru 14İlk Yardım
Doğru cevapA Koma pozisyonu
Bilinci kapalı ancak solunumu devam eden ve başka bir yaralanması bulunmayan kazazedeye koma (yan yatış) pozisyonu verilir; bu pozisyon dilin hava yolunu tıkamasını ve kusma hâlinde mide içeriğinin akciğere kaçmasını engeller. Yaralanma varsa bu pozisyon uygun olmayabilir.
Sorunun sayfasıSoru 15İlk Yardım
Beyindeki hücrelerin kontrol edilemeyen, ani, aşırı ve anormal deşarjlarına bağlı olarak ortaya çıkan durumdur.
Doğru cevapD Sara krizi
Beyindeki sinir hücrelerinin ani, aşırı ve kontrolsüz elektriksel deşarjı sonucu ortaya çıkan nöbet tablosuna sara (epilepsi) krizi denir. Şok dolaşım yetmezliğiyle, diyabet kan şekeri düzensizliğiyle, hipertansiyon ise yüksek tansiyonla ilgili ayrı durumlardır.
Sorunun sayfasıSoru 16İlk Yardım
I. Bir ilk yardımcı tarafından uygulanır.
II. Yürüyemeyen ya da bilinci kapalı olan kişiler için kullanılır.
Doğru cevapC Her ikisi de doğru
İtfaiyeci taşıma yöntemi tek bir ilk yardımcı tarafından, kazazedeyi omuzda taşıyarak uygulanır ve özellikle yürüyemeyen ya da bilinci kapalı kişiler için tercih edilir; verilen her iki bilgi de bu tekniğin doğru özellikleridir.
Sorunun sayfasıSoru 17İlk Yardım
I. Yaşamı korumak
II. İyileşmeyi kolaylaştırmak
III. Durumun kötüye gitmesini önlemek
Doğru cevapD I, II ve III
İlk yardımın temel amaçları yaşamı korumak, iyileşmeyi kolaylaştırmak ve durumun kötüye gitmesini önlemektir; bu üç hedef birbirini tamamlar ve her ilk yardım müdahalesinde aynı anda gözetilir, bu yüzden verilenlerin hepsi doğrudur.
Sorunun sayfasıSoru 18İlk Yardım
"Vücut dokularının oksijen, besin, hormon, bağışıklık ve benzeri elemanlarını taşıyarak yeniden geriye toplayan sistemdir."
Doğru cevapC Dolaşım sistemi
Oksijen, besin, hormon ve bağışıklık elemanlarını dokulara taşıyıp atık maddeleri geri toplayan sistem dolaşım sistemidir; kalp ve damarlar aracılığıyla kan bu taşıma görevini sürekli döngü hâlinde yürütür. Sindirim, hareket ve boşaltım sistemleri farklı işlevlere sahiptir.
Sorunun sayfasıSoru 19İlk Yardım
• Yaralanmanın ciddiyetinin değerlendirilmesi
• İlk yardım önceliklerinin belirlenmesi
• Yapılacak ilk yardım yönteminin belirlenmesi
• Güvenli bir müdahale sağlanması
Doğru cevapA Yaralıyı değerlendirmenin
Yaralanmanın ciddiyetini belirlemek, öncelikleri saptamak, uygun yöntemi seçmek ve güvenli müdahale sağlamak, kazazedeyi değerlendirme sürecinin temel amaçlarıdır; bu adımlar doğru ilk yardım kararlarının temelini oluşturur.
Sorunun sayfasıSoru 20İlk Yardım
Doğru cevapB Baskı noktalarına baskı uygulamak yeterliyse
Turnike yalnızca uzuv kopması, çok sayıda yaralı karşısında tek ilk yardımcı bulunması ya da kanamanın güç koşullarda durdurulamaması gibi zorunlu durumlarda kullanılır; dolaşımı tamamen keser ve doku hasarı riski taşır. Baskı noktasına basınç yeterli olduğunda turnikeye gerek yoktur.
Sorunun sayfasıBu testler çalışma amaçlıdır; gerçek sınavın yerine geçmez. Gerçek e-sınavda 50 soru sorulur ve geçmek için 70 puan gerekir.