Motor ve Araç Tekniği

Ekonomik araç kullanma

3 dk okuma6 başlık
Kapak görseli: Ekonomik araç kullanma

Tüketimi artıran sürücü alışkanlıkları

Tüketimi artıran sürücü alışkanlıkları: bölüm görseli
  • Aşırı hız ve yüksek devir
  • Ani hızlanma, ani duruş, tam gaz
  • Motoru gereksiz yere çalışır tutmak

Yakıt tüketimini artıran sürücü kaynaklı kusurlar şunlardır: aşırı hız, motoru yüksek devirde çalıştırmak, ani hızlanıp ani yavaşlamak, tam gaz kullanmak ve motoru gereksiz yere çalışır hâlde tutmak. Yüksek hızda hava direnci ve motor devri artar. Tasarruf için fazla süratten kaçın, yumuşak ve dengeli sür.

Sürücü kusuru ile araç kusurunu ayırmayı unutma: lastik basıncı, rölanti ve fren ayarı araç kaynaklıdır.

Kaynak: 1

Araç kaynaklı sebepler

Araç kaynaklı sebepler: bölüm görseli
  • Lastik hava basıncının düşük olması
  • Tavsiye edilmeyen tip ve ebatta lastik
  • Eskiyen debriyaj balatası, yüksek rölanti

Araç kaynaklı sebepler bakım eksikliğinden doğar. Lastik hava basıncı düşükse yuvarlanma direnci artar ve motor daha fazla yakıt harcar. Üreticinin önermediği tip ve ebatta lastik kullanmak da aynı sonucu verir.

Kirli hava filtresi karışımı zenginleştirir; eskimiş debriyaj balatası ve yüksek rölanti devri de tüketimi artırır. Ön düzen ve fren ayarının bozuk olması da sürücüden değil, araçtan kaynaklanan bakım kusurları arasında sayılır.

Kaynak: 1

Yük, tavan bagajı, klima, açık cam

Yük, tavan bagajı, klima, açık cam: bölüm görseli
  • Tavan bagajı hava direncini artırır
  • Gereksiz yük aracı ağırlaştırır
  • Klima ve açık camlar tüketimi yükseltir

Aracın üstüne tavan bagajı takmak hava direncini artırır ve yakıt tüketimini yükseltir. Aracın yükünü ve ağırlığını artırmak da tasarruf değildir; gereksiz yükü araçtan çıkar. Klimanın açık olması, camlar açık seyahat etmek ve ani duruş kalkışlar da tüketimi artırır.

Sınavda tuzak şu: hava filtresinin zamanında değiştirilmesi tüketimi artırmaz, aksine verimli yanma sağlar.

Tüketimi artırmayanlar: ters sorular

Tüketimi artırmayanlar: ters sorular: bölüm görseli
  • Depodaki yakıtın azalması neden değil, sonuçtur
  • Zamanında bakım tasarruf sağlar
  • Uygun lastik tüketimi artırmaz

Sınavın sevdiği ters sorulara hazır ol. Depodaki yakıt seviyesinin azalması tüketimi artıran bir neden değildir, tüketimin sonucudur. Araca uygun ebatta lastik kullanmak, bakımları zamanında yaptırmak ve hava filtresini zamanında değiştirmek de tüketimi artırmaz; tam tersine araç daha az yakıt tüketir.

Ani duruş ve kalkıştan kaçınmak da aynı sonucu verir. Yani hangisi tüketimi artırmaz diye sorulursa, tüketimi artıran kusurları ele ve geriye kalan zararsız şıkkı seç.

Yokuş inişi ve tasarruf mitleri

Yokuş inişi ve tasarruf mitleri: bölüm görseli
  • Yokuş aşağı vitesi boşa alıp kontağı kapatmak yasaktır
  • İniş, çıkışta kullanılan vitesle yapılır
  • Yoğun trafikli yolu seçmek tüketimi artırır

Bazı alışkanlıklar tasarruf gibi görünür ama değildir. Yokuş aşağı inerken vitesi boşa alıp kontağı kapatmak bunlardan biridir; Karayolları Trafik Yönetmeliği madde 106, eğimli yolda motoru durdurup vitesi boşa alarak araç sürmeyi yasaklar ve inişin çıkışta kullanılan vitesle yapılmasını ister. Motoru yüksek devirde çalıştırmak, trafiğin yoğun olduğu yolları seçmek ve aracın yükünü artırmak da tüketimi artırır.

Tasarruf için lastik hava basıncını normal tut, eskiyen buji kablolarını değiştir.

Kaynak: 2

Ekonomik sürüşün faydası

Ekonomik sürüşün faydası: bölüm görseli
  • Hıza uygun viteste git
  • Ani fren ve ani kalkıştan kaçın
  • Periyodik bakım, doğru lastik ve basınç, hafif yük

Ekonomik araç kullanma, Millî Eğitim Bakanlığının araç tekniği programında ayrı bir ünitedir. Program; hıza uygun viteste araç kullanmayı, ani fren ve ani kalkıştan kaçınmayı, aracın periyodik bakımını, araca uygun lastik seçimini ve doğru hava basıncını ve aracın yükünü ekonomik sürüş yöntemleri olarak sayar. Aynı program, ekonomik araç kullanmanın ülke ekonomisine ve çevreye de fayda sağladığını belirtir.

Yani her tasarruf alışkanlığı hem cebini hem çevreyi korur.

Kaynak: 1

Videolu özet

Bu bölümün video özeti. Oynat düğmesine basana kadar YouTube'a bağlanılmaz.

Bölüm sonu mini test

Bu bölümle ilgili sınav soruları. Soruyu aç, şıkları gör, doğru cevabın nedenini oku.

  1. Aşağıdakilerden hangisi yakıt tüketiminin artmasında sürücüden kaynaklanan kusurdur?Soruyu aç
  2. I- Araç üstü tavan bagajı kullanılması II- Tam gazdan ve ani hızlanmalardan kaçınılması III- Tavsiye edilen…Soruyu aç
  3. Aşağıdakilerden hangisi yakıt tüketiminin artmasına neden olmaz ?Soruyu aç
  4. Araçta yakıt tasarrufu sağlamak için aşağıdakilerden hangisi yapılır?Soruyu aç
  5. Araçta yakıt tasarrufu sağlamak için aşağıdakilerden hangisi yapılır?Soruyu aç
Bu bölümün testini uygulamada çözBölümün 5 sorusu, açıklamalarıyla uygulamada.
Testi uygulamada çöz

Bölümü dinle

Bu bölümün Elif ve Mert'le sohbet hâli.

Podcast'te dinle

Resmî kaynaklar

  1. MEB Talim ve Terbiye Kurulu: Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Araç Tekniği Dersi Programı (2020)ookgm.meb.gov.tr
  2. Karayolları Trafik Yönetmeliği (madde 106 ve madde 135)trafik.gov.tr

Resmî kaynaklara göre hazırlandı; güncel bilgi için kaynağa bak.

Uygulamada çöz50 soruluk denemeAç